od Podstaw
10 godz. 55 min · JavaScript · Full-stack i Programowanie
Piotr PalarzWeb DeveloperJeśli poznałeś już wymienione wyżej technologie, to zapewne zdajesz sobie sprawę z ich ograniczeń. Za pomocą języka HTML tworzymy bowiem strukturę dokumentu, dodajemy treść tekstową, obrazy czy wideo. Aby jednak strona internetowa wyglądała perfekcyjnie, korzystamy z arkuszy stylów CSS, które pozwalają nam opisać wygląd wszystkich elementów HTML, ustawić wielkość tekstu czy dodać tło strony. No właśnie, ale gdzie tutaj interakcyjność?Zapewne już wiesz, że język CSS oferuje tzw. pseudoklasy, które pozwalają nam np. przypisać zmianę koloru elementu po najechaniu na niego kursorem myszy. I to tak naprawdę wszystko, na co możemy zareagować. A co gdybyśmy chcieli po wciśnięciu jakiegoś przycisku wysunąć ukryty panel, sprawdzić poprawność wypełnianego właśnie formularza lub pobrać dane z serwera i wyświetlić je na stronie bez przeładowywania witryny? Dobra wiadomość jest taka, że to wszystko jest możliwe z użyciem języka JavaScript, który “rozumie” każda przeglądarka internetowa.Choć język JavaScript powstał jako język skryptowy na potrzeby stron internetowych, to już dawno temu “wyszedł” z przeglądarek internetowych i może być używany tak naprawdę gdziekolwiek. W kursie, który masz przed sobą, poznasz język JavaScript jako niezależny język programowania, a dopiero później dowiesz się, jak wykorzystywać go do wzbogacania stron internetowych. Dzięki postawieniu grubej linii pomiędzy samym językiem, a Obiektowym Modelem Dokumentu dostępnym w przeglądarkach internetowych, będziesz nie tylko bardzo dobrze rozumiał sam język, ale w przyszłości wykorzystasz go do innych zastosowań.Na początku omówimy ciekawą historię języka JavaScript, a chwilę później rozpoczniemy poznawanie najważniejszych jego konstrukcji. I tak dowiesz się czym są zmienne, jakie typy danych dostępne są w tym języku, czym są liczne operatory, instrukcje warunkowe, pętle, tablice, obiekty i funkcje. Wszystkie te zagadnienia są bardzo podobne w innych językach programowania, dlatego kurs ten jest również świetnym wstępem do programowania w ogóle. Każda z przedstawianych konstrukcji języka jest bardzo dokładnie tłumaczona z myślą osobach początkujących. Nie zmienia to jednak faktu, że nawet osoby znające już podstawy języka JavaScript znajdą tutaj coś dla siebie, gdyż na każdym etapie przedstawiane są również liczne ciekawostki odnośnie danej konstrukcji.Kiedy zrozumiesz już jak działa język JavaScript, przejdziemy do drugiej połowy kursu, gdzie dokładnie omówimy Obiektowy Model Dokumentu, dostępny w przeglądarkach internetowych. Zobaczysz jak przeglądarka tworzy z kodu HTML drzewo dokumentu, jak reprezentowane są poszczególne jego węzły, a także jak język JavaScript potrafi z tym “wewnętrznym światem” współpracować. Dowiesz się jak wyszukiwać na stronie interesujących nas elementów HTML, a także jak tworzyć nowe elementy, przypisywać im treść i wstawiać je na stronę. Popracujemy również z atrybutami elementów, ich klasami i wreszcie ze stylami CSS, abyśmy mogli wpływać dynamicznie na wygląd naszej strony.Zobaczysz również, jak możemy w dowolnym momencie odczytać współrzędne położenia elementu na stronie, a także jego wysokość czy szerokość. Tę wiedzę wykorzystamy później w praktycznym przykładzie.Jeden z rozdziałów kursu poświęcony został zdarzeniom, a więc możliwości reagowania na zachowania użytkownika. Dzięki temu zobaczysz, jak możemy przypisać np. zdarzenie kliknięcia do wybranego elementu, a kiedy zostanie on kliknięty, wykona się przygotowany przez nas kod. Poznasz kilka różnych sposobów na przypisywanie oraz usuwanie zdarzeń, a także dowiesz się czym jest tzw. “bubbling” oraz “capturing” czy jak zablokować domyślną akcję przeglądarki.Przy pisaniu jakiegokolwiek kodu, zawsze pojawiają się błędy, dlatego i tutaj Twoje wątpliwości nie pozostaną bez odpowiedzi. Poznasz wszystkie typu błędów, które mogą się pojawić podczas wykonywania naszego kodu, a także wiele sposobów ich wykrycia i wyeliminowania.W kursie nie brakuje oczywiście praktycznych przykładów, które celowo zostały ułożone tak, aby wykorzystać w nich jak najwięcej zdobytej wcześniej wiedzy. Nie zostaniesz więc sam z poczuciem, że co prawda rozumiesz jak działa dana konstrukcja, ale nie masz pomysłu, kiedy z niej skorzystać. Na początek wykonamy praktyczny projekt losowania liczb z wybranego przedziału tak, aby nie mogły się powtórzyć. Już przy tym projekcie poznasz wiele ciekawych technik i sztuczek.Następnie przejdziemy do nieco bardziej zaawansowanego przykładu i napiszemy skrypt, który pozwoli nam sortować dane w tabeli po wybranych kolumnach, kiedy któraś z nich zostanie kliknięta. Zobaczysz jak sortować dane zarówno malejąco jak i rosnąco, a także jak zmieniać kolejność elementów HTML na stronie.W kolejnym projekcie zajmiemy się walidacją danych wpisywanych do formularza, by ten nie mógł zostać wysłany do serwera tak długo, jak zawiera jakiekolwiek błędy. Zobaczysz tutaj zdarzenia związane z polami formularza, a także sposoby na pobieranie z nich wartości i sprawdzanie czy są one poprawne. Zadbamy także o wrażenia użytkownika i wyświetlimy na stronie stosowne błędy, a także podświetlimy źle uzupełnione pola na czerwono.W przedostatnim projekcie wstawimy na stronę przycisk, który będzie się pojawiał po przewinięciu strony w dół, a znikał po odwrotnej akcji. Co jednak ciekawe, po jego kliknięciu, strona zostanie automatycznie, płynnie przewinięta do samej góry.W ostatnim projekcie stworzymy bardzo efektowny dymek z podpowiedzią, który będzie się pojawiał nad elementem po najechaniu na niego kursorem myszy. Wykorzystamy tutaj mnóstwo ciekawych technik. Dowiesz się również jak swój kod przygotować w taki sposób, abyś mógł go udostępnić innym osobom, by w łatwy sposób skorzystały z przygotowanego Tooltipa na swoich stronach.Kurs kończy się sekcją Tips & Tricks, w której znajdziesz 10 krótkich lekcji. W każdej z nich została omówiona jedna sztuczka. Każda z nich pozwoli Ci jeszcze lepiej zrozumieć język JavaScript, ale przede wszystkim zaoszczędzić czas i kilka linijek często niepotrzebnego kodu.Podsumowując, kurs ten jest nie tylko wprowadzeniem do samego języka JavaScript, ale także do Obiektowego Modelu Dokumentu. Dzięki wyraźnemu rozdzieleniu tych dwóch zagadnień, będziesz mógł w przyszłości wykorzystać język JavaScript także do innych zastosowań, poza przeglądarką internetową.
Kurs ten jest dla wszystkich osób, które znają już podstawy HTML i CSS i chciałyby przejść poziom wyżej i dodać do swoich stron dynamiczności. Żadna wcześniejsza wiedza z zakresu JavaScript czy programowania nie jest wymagana, gdyż wszystkie konstrukcje są starannie tłumaczone. Materiał ten będzie również świetnym odświeżeniem i usystematyzowaniem wiedzy dla osób, które już z tym językiem miały do czynienia. Po przerobieniu tego kursu będziesz gotowy, by poznawać język JavaScript dalej, z kursem JavaScript w Praktyce, który powstał jako dopełnienie tego kursu i porusza nieco bardziej zaawansowane tematy, na które tutaj zabrakło już czasu.
W tej lekcji omówimy super przydatny w JavaScript'cie obiekt, a jest to obiekt Math.
Konkretnie jest to swego rodzaju biblioteka matematyczna, z której możemy korzystać.
Przejdźmy od razu do kodu przejdę do skryptu i będę chciał zrobić console.log Math, tak nazywa się ten
obiekt. Tak się do niego odwołujemy.
Zobaczmy, co tutaj się znajduje. Może sobie przejrze co tutaj jest.
Jak widzisz, mamy tutaj metody, a także pewne stałe.
I teraz będę chciał kilka z nich ci pokazać. Natomiast jedna rzecz niezwykle istotna.
Math nie jest funkcją, więc nie będziemy tworzyć żadnych zmiennych, gdzie będziemy ją wywoływać w ten sposób.
Również nie będziemy jej wywoływać z konstruktorem.
Konkretnie z operatorem, czyli jako konstruktor.
Ważne jest to, że Math to jest po prostu taki obiekt, w którym są przechowywane pewne funkcje i kiedy ja pokazywałem
ci poprzednim rozdziale globalne funkcje dostępne w JavaScript'cie, to mówiłem, że nie są to wszystkie
funkcje, bo niektóre jeszcze są ukryte za różnymi obiektami, więc właśnie pod Math mamy różne funkcje, z
których warto korzystać.
Teraz będę chciał kilka z nich ci pokazać i ja je od razu wkleję i po kolei będziemy je odkomentowwywać, abyś
zobaczył na czym rzecz polega.
Pierwsza z nich to są te najciekawsze oczywiście, bo pod console.log tutaj pokazałem ci, że jest ich
więcej, więc warto, abyś się przyjrzał również link do dokumentacji
Ci zamieszczę, ale pierwsza z takich bardziej przydatnych jest to Math.abs i zwraca nam ona wartość
absolutną tego co podamy, czyli wartość absolutna jest to wartość dodatnia.
Jeżeli sobie podamy minus 22. Zerknijmy
22,
jak widzisz tutaj zostanie nam zwrócone.
Kolejna bardzo ważna metoda, z której powiem szczerze często się korzysta z zależności od tego co piszemy.
Jest to Math.round, czyli zwykłe zaokrąglenie.
Zobaczmy jak 22.4234 zostanie zaokrąglone do 22.
Warto wiedzieć że round zaokrągla właśnie w ten sposób, że jeżeli tutaj mamy mniej niż 0.5, to zaokrągli
w dół.
Jeżeli byśmy tutaj mieli w ten sposób sześć, to zaokrąglić do 23.
Kolejne dwie metody działają nieco inaczej, bo np. Math.ceil zaokrągla, ale zawsze w górę, czyli 22 gdyby
było 0.0 to będzie 22.
Ale wystarczy że mamy tutaj 0.2 i zwróci nam również 23.
Warto o tym wiedzieć i metoda odwrotna, czyli floor ona zawsze zaokrągla w dół.
Nawet, jeżeli mamy tutaj 89 to 42 zostanie nam zwrócone i możesz to również konsoli zobaczyć.
Przydatna metoda, chociaż możesz teraz nie wiedzieć kiedy z niej skorzystasz.
To tak naprawdę przychodzą takie momenty, gdzie jasne staje się, że przydałaby się funkcja która zaokrągli
mi coś w dół czy w górę.
Kolejna z funkcji jest to Math.max i ona działa w ten sposób, że dowolną liczbę parametrów możemy podać.
Konkretnie argumentów i zostanie nam zwrócony.
Największy z nich. W tym przypadku powinno to być 6.
Zobaczmy, dokładnie tak się dzieje, jeśli chodzi o Math.min,
tutaj nie ma niespodzianek.
Jest to odwrotność tej metody i zwróciło nam tutaj piątkę.
I na koniec jedna z najciekawszych metod jakie są dostępne w bibliotece Math.
Jest to bardzo ciekawe, bo jest to Math.random.
Zanim pokażę ci, co jest tutaj, to chciałbym Ci jeszcze w konsoli pokazać, co ona zwraca a więc Math.random.
Zwróci nam losową liczbę.
Jeżeli będę ją wywoływał więcej razy, to jak widzisz za każdym razem jest to inna liczba.
I co jest niezwykle istotne to zawsze będzie liczba pomiędzy 0, a pomiędzy 1.
Czyli pomiędzy jakby 0 0 a 1 0 nie większa i nie mniejsza.
Dlatego właśnie możesz zobaczyć, że tutaj zapisałem sobie taką konstrukcję jak round, czyli to co zostanie
zwrócone chciałbym zaokrąglić może razy 10 na razie jeszcze sobie wyrzucimy,
czyli zaokrąglamy to i mamy tutaj 0 albo 1.
W zależności czy zostało wygenerowane np. 0.5 czy poniżej 0.5.
Jeżeli tutaj zrobię razy 10, to w ten sposób zostanie dla nas wygenerowana liczba od 0 do 10.
Jak widzisz odświeżam za każdym razem jest to inna liczba, czyli bardzo przydatna funkcja Math.random.
Jeszcze w tym kursie będziemy z niej korzystać.
Obiekt Math · 1 min
// console.log( Math );
// console.log( Math.abs(-22) );
// console.log( Math.round(22.6234) );
// console.log( Math.ceil(22.02) );
// console.log( Math.floor(42.89) );
// console.log( Math.max(3, 5, 1, 6, 0) );
// console.log( Math.min(33, 123, 5, 10) );
console.log( Math.round( Math.random() * 10 ) );